จากความสัมพันธ์ สู่ของที่ระลึกแห่งความยั่งยืน: เมื่อมหาวิทยาลัยบูรพาเปลี่ยนวัสดุเหลือใช้ให้เป็นคุณค่า

May be an image of text

ของที่ระลึกอาจเป็นเพียงสิ่งของชิ้นเล็ก ๆ แต่สำหรับมหาวิทยาลัยบูรพา “ของที่ระลึก” กำลังถูกออกแบบให้มีความหมายมากกว่านั้น

ด้วยแนวคิดริเริ่มจาก ศูนย์ส่งเสริมความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ มหาวิทยาลัยบูรพา ที่ต้องการพัฒนาของที่ระลึกสำหรับมอบให้แก่มหาวิทยาลัยพันธมิตรและเครือข่ายความร่วมมือทั้งในประเทศและต่างประเทศ ศูนย์ฯ จึงชวนตัวแทนคณาจารย์จากหลากหลายศาสตร์ ได้แก่ คณะอัญมณี คณะดนตรีและการแสดง และคณะศิลปกรรมศาสตร์ มาร่วมระดมความคิดและออกแบบแนวทางที่สามารถสะท้อนความเป็น “มหาวิทยาลัยบูรพา” ได้อย่างสร้างสรรค์

จากการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และมุมมองจากศาสตร์ที่แตกต่างกัน แนวคิดหนึ่งจึงชัดเจนขึ้นว่า ของที่ระลึกที่ดีไม่จำเป็นต้องสร้างขึ้นจากวัสดุใหม่หรือมีมูลค่าสูง หากแต่ควรเป็นสิ่งของที่ มีเรื่องราว มีอัตลักษณ์ และสามารถส่งต่อคุณค่าบางอย่างไปพร้อมกับความสัมพันธ์

ผลลัพธ์จึงออกมาเป็น โล่ที่ผลิตจากฝาขวดพลาสติกใช้แล้ว พร้อมฐานจากเปลือกหอยนางรมเหลือใช้ รวมถึงสมุดที่ผลิตจากวัสดุเดียวกับโล่ กลายเป็นของที่ระลึกที่ผสมผสานศิลปะ การออกแบบ นวัตกรรม และแนวคิดด้านสิ่งแวดล้อมเข้าไว้ด้วยกัน

จากวัสดุเหลือใช้ สู่ผลงานที่มีความหมาย

หัวใจสำคัญของโครงการคือแนวคิด Upcycling หรือการนำวัสดุที่ผ่านการใช้งานแล้วกลับมาสร้างคุณค่าใหม่ แทนที่จะถูกมองว่าเป็นเพียง “ขยะ”

ฝาขวดพลาสติกใช้แล้วถูกนำมาผ่านกระบวนการออกแบบและขึ้นรูปด้วยเทคโนโลยี Laser Cutting จนกลายเป็นส่วนประกอบของโล่ที่มีรูปทรงและลวดลายเฉพาะตัว สีและลักษณะของฝาขวดแต่ละชิ้นยังทำให้ผลงานแต่ละชิ้นมีเอกลักษณ์ ไม่เหมือนกันทั้งหมด

ในขณะเดียวกัน เปลือกหอยนางรมเหลือใช้ ซึ่งเป็นวัสดุที่เกิดจากการบริโภคและพบได้ในพื้นที่ชายฝั่ง ถูกนำกลับมาแปรรูปเพื่อสร้างเป็นฐานของโล่ เพิ่มทั้งความแข็งแรงและความสวยงาม พร้อมเชื่อมโยงผลงานเข้ากับอัตลักษณ์ของจังหวัดชลบุรีและพื้นที่ชายฝั่งทะเลตะวันออก

ส่วน สมุดที่ผลิตจากวัสดุเดียวกับโล่ ช่วยต่อยอดแนวคิดให้กลายเป็นของใช้ที่สามารถนำไปใช้ในชีวิตประจำวันได้จริง เป็นอีกตัวอย่างของการออกแบบที่พยายามลดการใช้ทรัพยากรใหม่และเพิ่มคุณค่าให้กับวัสดุที่มีอยู่แล้ว

สิ่งที่เกิดขึ้นจึงไม่ใช่เพียงการ “นำขยะกลับมาใช้ใหม่” แต่คือการเปลี่ยนมุมมองต่อวัสดุเหลือใช้ จากสิ่งที่หมดประโยชน์ให้กลายเป็นสิ่งที่สามารถสร้างคุณค่าใหม่ได้ผ่านความคิดสร้างสรรค์

เมื่อความร่วมมือระหว่างศาสตร์สร้างสิ่งใหม่

เบื้องหลังของของที่ระลึกชิ้นนี้ยังสะท้อนอีกหนึ่งจุดแข็งของมหาวิทยาลัยบูรพา นั่นคือ การบูรณาการองค์ความรู้จากหลากหลายสาขา

การออกแบบไม่ได้เกิดขึ้นจากศาสตร์ใดศาสตร์หนึ่ง แต่เกิดจากการนำมุมมองด้านอัญมณี ศิลปะ ดนตรีและการแสดง การออกแบบ ตลอดจนภารกิจด้านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศมาพบกัน

กระบวนการเช่นนี้สะท้อนให้เห็นว่า ความคิดสร้างสรรค์ที่มีพลังมักเกิดขึ้นเมื่อผู้คนจากต่างสาขาได้มาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น และนำความเชี่ยวชาญของตนมาประกอบกันเป็นคำตอบใหม่

สำหรับศูนย์ส่งเสริมความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ของที่ระลึกจึงไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือในการสร้างความประทับใจแก่ผู้มาเยือนหรือพันธมิตร แต่เป็นอีกช่องทางหนึ่งในการ สื่อสารตัวตนของมหาวิทยาลัยบูรพาไปสู่เครือข่ายระดับนานาชาติ

เมื่อโล่หรือสมุดชิ้นหนึ่งถูกส่งมอบให้แก่มหาวิทยาลัยพันธมิตร สิ่งที่เดินทางไปพร้อมกันจึงมีทั้งเรื่องราวของมหาวิทยาลัย แนวคิดด้านความยั่งยืน และความตั้งใจที่จะสร้างความสัมพันธ์ที่เติบโตไปด้วยกัน

ความยั่งยืนที่จับต้องได้

แนวคิดนี้ยังเชื่อมโยงกับ Sustainable Development Goals (SDGs) โดยเฉพาะ SDG 12: Responsible Consumption and Production ซึ่งให้ความสำคัญกับการใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพและการลดปริมาณของเสีย

ขณะเดียวกัน กระบวนการสร้างสรรค์ผ่านความร่วมมือของบุคลากรจากหลากหลายสาขายังสะท้อนแนวคิดของ SDG 17: Partnerships for the Goals เพราะความยั่งยืนไม่ได้เกิดจากการทำงานของคนกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง แต่เกิดจากการร่วมคิด ร่วมสร้าง และแบ่งปันความรู้ระหว่างกัน

ที่สำคัญ แนวคิดนี้ทำให้ “ความยั่งยืน” ไม่ได้อยู่เพียงในเอกสารหรือคำประกาศเชิงนโยบาย แต่ถูกถ่ายทอดออกมาเป็นสิ่งของที่สามารถมองเห็น สัมผัส และนำไปใช้ได้จริง

ของที่ระลึกที่ส่งต่อมากกว่าความทรงจำ

ท้ายที่สุด โล่จากฝาขวดพลาสติก ฐานจากเปลือกหอยนางรม และสมุดจากวัสดุเดียวกัน อาจดูเป็นเพียงผลงานสร้างสรรค์ชิ้นหนึ่ง

แต่เมื่อมองให้ลึกลงไป สิ่งเหล่านี้กำลังบอกเล่าเรื่องราวหลายชั้น ตั้งแต่ความคิดสร้างสรรค์ของคนในมหาวิทยาลัย การทำงานข้ามศาสตร์ ความใส่ใจต่อสิ่งแวดล้อม ไปจนถึงความสำคัญของความสัมพันธ์ระหว่างมหาวิทยาลัยบูรพากับเครือข่ายพันธมิตร

นี่จึงเป็นอีกหนึ่งรูปแบบของ “Internationalisation with Purpose” — การสร้างความเป็นนานาชาติที่ไม่ได้มุ่งเพียงการเชื่อมโยงผู้คนข้ามพรมแดน แต่ยังนำคุณค่าของมหาวิทยาลัยไปสู่โลกกว้าง

เพราะของที่ระลึกที่ดีที่สุด อาจไม่ใช่ของที่มีราคาแพงที่สุด

แต่อาจเป็นของที่เมื่อถูกส่งต่อแล้ว สามารถส่งต่อ เรื่องราว ความสัมพันธ์ ความคิดสร้างสรรค์ และความหวังสำหรับอนาคตที่ยั่งยืน ไปพร้อมกัน

จากวัสดุเหลือใช้ สู่ของที่ระลึกแห่งความสัมพันธ์
จากความร่วมมือ สู่คุณค่าเพื่ออนาคตที่ยั่งยืน


ประกาศวันที่ : 20 สิงหาคม พ.ศ. 2569, โดย : จันจิรา วงษ์ศรี